بررسی رویکرد عرفانی داستان حضرت موسی(ع) در تفاسیر عرفانی ( مطالعۀ موردی: تقاضای رؤیت خدا)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث ،واحد ساری،دانشگاه آزاد اسلامی ،ساری ،ایران.

2 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث، واحد ساری،دانشگاه آزاد اسلامی، ساری ،ایران.نویسنده مسئول: ghasemi831@yahoo.com

3 استادیار گروه علوم قرآن و حدیث، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران.

چکیده

یکی از موضوعات مهم و بحث برانگیز در اندیشه‌ توحیدی،موضوع رؤیت خداست که جایگاه مهمی در دیدگاه کلامی و عرفانی داشته و بانام حضرت موسی گره­خورده­است. درعین­حال، متکلمین ناگریز از بحث درباره آن بوده و در آن اختلافات عمیق­دارند. این موضوع دربیش از بیست آیه  قرآن ذیل عبارات  «لقاءالله» و «نظر در وجه­الله» و درباره انواع رؤیت و شهود ذات الهی مانند شهود و رؤیت خدا نسبت به ذات خود و شهود موسی(ع) در شجره طور مطالبی بیان­گردیده­است. تقاضای رؤیت خداوند، مهم‌ترین بخش زندگانی حضرت موسی(ع) است که از دیرباز مورد­توجه عرفا بوده­است. به­نحوی­که هریک تلاش­نموده‌اند. از دیدگاه خود به بیان علت پاسخ خداوند مبنی‌­بر «لن­ترانی» پرداخته و نظرات گوناگونی را در این زمینه ارائه­دهند. از­این­رو، استقراء آرای تفاسیر عرفانی دراین زمینه و جمع­بندی آن­ها از اعتبار خاصی برخورداراست. این پژوهش نشان­می­دهد که عرفا و برخی از حکمای متأله، مسأله رؤیت­وشهود باطنی و رؤیت تجلیات خداوند را معادل لقاءالله در قرآن تلقی­نموده ولی برخی از فلاسفه و متکلمین شیعی و معتزلی باتکیه­بر مبنای تنزیه کلامی صرف و با­تمسک­به مسأله نفی جسمانیت و اعتقاد به انحصار امکان شهود خداوند در رؤیت مادی، به نفی­ امکان این موضوع پرداخته­اند. این مقاله باروش پژوهشی - توصیفی از نوع تحلیل محتوا  و واحد تحلیل مضمون بوده­است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Study of the Mystical Approach of the Story of Prophet Moses in Mystical Interpretations (Case Study: Request to Visit God)

نویسندگان [English]

  • Ommul Banin Safari Chamazkati 1
  • Hamid Mohammad Ghasemi 2
  • Seyed Ahmad Mirian 3
1 PhD Student, Quranic Science and Hadith, Islamic Azad University, Sari Branch, Sari, Iran
2 Associate Professor, Department of Quranic and Hadith Sciences, Sari Branch, Islamic Azad University, Sari, Iran
3 Assistant Professor, Quranic Science and Hadith, Islamic Azad University, Sari Branch, Sari, Iran
چکیده [English]

One of the most important and controversial issues in monotheistic thought is the issue of seeing God and has an important place in theological and mystical views and is tied to the name of Prophet Moses. At the same time, theologians are inevitably discussing it and there are deep differences in it. And God's vision of his own nature and the intuition of Moses (pbuh) has been expressed in the genealogy. The desire to see God is the most important part of the life of Prophet Moses (pbuh), which has long been considered by mystics. In a way that each has tried. From their point of view, they should state the reason for God's answer based on "Len Trani" and offer various opinions in this regard. Therefore, inducing the views of mystical interpretations in this field and summarizing them has a special validity. This study shows that mystics and some theologians have considered the issue of seeing and esoteric intuition and seeing the manifestations of God as equivalent to meeting God in the Qur'an. Physicality and the belief in the monopoly of the possibility of God's intuition in material vision have negated the possibility of this. This article is a descriptive research method of content analysis and thematic analysis unit

کلیدواژه‌ها [English]

  • Quran
  • mystical interpretations
  • vision
  • miqat