بررسی عناصری عرفانی در تفکر مارتین بوبر

نویسنده

مدرس گروه ادیان و عرفان، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

چکیده

مارتین بوبر یکی از فیلسوفان اگزیستانسیالیستی قرن بیستم است که طرفدار فلسفه همسخنی است، فلسفه همسخنی در مقابل و به مخالفت فلسفه ایده آلیسم به وجود آمده است. در این نوع نگاه دیگر «من» انتزاعی مورد توجه قرار نمی‌گیرد بلکه سرو کار با «من» حقیقی و عینی است. وقتی صحبت از «من» عینی به میان می‌آید به دنبال آن، بحث رابطۀ میان موجودات که بخش مهمی از موضوعات اگزیستانسیالیستی محسوب می‌شود مورد توجه و مداقه قرار می‌گیرد. در این میان مارتین بوبر در بحث رابطه سخنان جدیدی را مطرح می‌سازد که در بن مایه‌های اندیشۀ او کاملا مولفه‌های عرفانی هویدا است. مارتین بوبر در بحث رابطه از دو نوع رابطه سخن به میان می‌آورد و آن‌ها عبارتند از رابطه «من- آن» و رابطه «من- تو». این دو رابطه دارای ویژگی‌های متفاوتی هستند هنگامی که شخص در برقراری رابطه با دیگری نگاهی ابزارگونه را پیش می‌گیرد و به دیگری به عنوان شیئی که قابل استفاده و بهره برداری است نگاه می‌کند و آن را مورد تجربه قرار می‌دهد رابطۀ «من- آن» شکل می‌گیرد. در این نوع رابطه انسان فاعل شناسا و دیگری متعلق شناسا واقع می‌شود. بوبر بیان می‌دارد که انسان تنها در این نوع رابطه است که قادر خواهد شد تا خود یعنی «من» را بشناسد و استعدادهای درونی خویش را به شکوفایی برساند همچنین هر یک از این روابط می‌تواند در سه حوزه متفاوت رخ دهد یعنی رابطه بین انسان با مادون انسان، بین انسان با انسان و بین انسان و مافوق انسان صورت بپذیرد. از نظر مارتین بوبر هر رابطۀ «من- تو»یی می‌تواند به رابطه «من- آن» بدل شود اما در برقراری رابطه با «تو»ی ابدی که همان خداوند است هرگز خداوند به «آن» تبدیل نمی‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Glimpse at Mystical and Critical Aesthetics in the Fifth Tale in Mowlana's Masnavi Ma'navi

نویسنده [English]

  • Elham Ghazazani
چکیده [English]

Martin Buber is one of the existential philosophers in the 20th century. He agrees with dialogue philosophy. Dialogue is opposing idealism, the dialogue philosophy pay attention to really "I" instead of abstract "I". When we talk about really "I" we should talk about relationship too. Relationship is one of important subject in existentialism, Martin Buber state new concepts about relationship that has mystery concept. Martin Buber explains two types of relationship: " I – it" and " I – thou". These relations have different attribute when someone treats other as object, he goes into "I – it" relation but when someone makes alternate relation,Men only can know them self into "I – thou" relation. Both of relations can occur in three realms, relationship between human and inferior, human and human, human and above. Every "i-thou" relation could change to" I – it" relation except relationship between human and God. God never ever will convert to "it".

کلیدواژه‌ها [English]

  • relationship "i-thou" "i-it" God